Sırbistan’da Tarihi Seçim: Öğrenci Listesi Kazandı, Vučić Yenilgiyi Kabul Etti

Sırbistan’da öğrenci protestolarından doğan Öğrenci Listesi, 25 Ekim 2026’da yapılan erken parlamento seçimlerinde büyük başarı elde etti. Aleksandar Vučić, seçim gecesi yaptığı açıklamada yenilgiyi kabul ederek öğrenci destekli hareketin 250 sandalyeli parlamentoda 135 ila 140 sandalye kazanmasının beklendiğini söyledi. İlk tahminler, ülkede on yılı aşkın süredir etkisini sürdüren siyasi dengelerin değişebileceğine işaret ediyor. Ancak kesin sonuçlar henüz açıklanmadı. 

Sırbistan’da aylar süren protestoların ardından sandığa taşınan siyasi hareket, iktidardaki Sırp İlerleme Partisi (SNS) ve müttefiklerine karşı önemli bir seçim başarısı elde etti. Öğrenci Listesi’nin yükselişi, yalnızca parlamento aritmetiğinde yaşanan bir değişim değil, aynı zamanda yolsuzluk iddiaları ve kamu kurumlarının işleyişine yönelik tepkinin seçim sonuçlarına yansıması olarak değerlendiriliyor.

Vučić seçim yenilgisini kabul etti

Aleksandar Vučić, seçim gecesi yaptığı açıklamada henüz kesin sonuçların açıklanmadığını belirterek ellerindeki örneklem üzerinden değerlendirmede bulundu. Vučić, Öğrenci Listesi’nin seçimi kazandığını kabul etti ve hareketin parlamentoda 135 ila 140 sandalye elde edebileceğini söyledi.

Vučić’in tahminine göre kendi siyasi ittifakı yaklaşık 105 sandalye kazanacaktı. Sırp lider, kendi ittifakının yaklaşık 1,72 milyon oy aldığını, Öğrenci Listesi’nin ise 2,2 milyon oya ulaştığını ifade etti.

İlk tahminlerde Öğrenci Listesi’nin oy oranı yüzde 52, Vučić’in ittifakının oy oranı ise yüzde 39,3 olarak açıklandı. Bu oranlar kesinleşmiş resmî sonuçlar değil, seçim gecesi paylaşılan ön tahminlerdi. 

Sonuçların kesinleşmesiyle birlikte parlamentodaki sandalye dağılımının netleşmesi bekleniyor. Ancak mevcut tahminler, öğrenci hareketinin iktidar cephesine karşı belirgin bir üstünlük sağladığını gösteriyor.

Öğrenci Listesi nasıl ortaya çıktı?

Öğrenci Listesi’nin yükselişi, Sırbistan’da yaklaşık iki yıldır devam eden öğrenci öncülüğündeki protestolarla bağlantılı. Gösteriler, Kasım 2024’te Novi Sad kentindeki bir tren istasyonunun çatısının çökmesi ve 16 kişinin hayatını kaybetmesinin ardından büyüdü.

Facianın ardından sorumluların hesap vermesi ve kamu kurumlarında hesap verebilirliğin sağlanması talebiyle başlayan eylemler, zamanla daha geniş bir siyasi itiraza dönüştü. Öğrenciler, yolsuzluk iddialarına, kurumların işleyişine ve ülkedeki siyasi düzene yönelik eleştirilerini uzun süre sokak gösterileriyle dile getirdi.

Hareket, daha sonra bu toplumsal desteği seçim sürecine taşıdı. Geleneksel bir siyasi partinin yapısından farklı biçimde ortaya çıkan Öğrenci Listesi, iktidardan memnun olmayan seçmenleri ortak bir değişim talebi etrafında birleştirmeyi hedefledi.

Seçim gecesi açıklanan tahminler, hareketin yalnızca üniversite kampüsleriyle sınırlı kalmayan bir seçmen desteği elde ettiğine işaret ediyor.

Vučić’in siyasi gücü açısından ne anlama geliyor?

Aleksandar Vučić ve Sırp İlerleme Partisi, yıllardır Sırbistan siyasetinin en etkili aktörleri arasında yer aldı. Vučić, 2014’te başbakanlık görevine gelmiş, 2017’de ise cumhurbaşkanı olmuştu. Partisinin uzun süre devam eden siyasi ağırlığı, erken seçimde açıklanan sonuçlarla ciddi bir sınamayla karşı karşıya kaldı.

Öğrenci Listesi’nin tahmin edilen sandalye sayısına ulaşması hâlinde parlamentoda çoğunluğu elde etmesi mümkün olacak. Bu durum, yeni yönetimin kurulması ve ülkenin siyasi gündeminin belirlenmesi bakımından önemli sonuçlar doğurabilir.

Bununla birlikte, seçim gecesi açıklanan tahminlerle kesinleşmiş sonuçları birbirinden ayırmak gerekiyor. Sandalye dağılımı ve azınlık partilerinin parlamentodaki temsili, resmî sayım ve sonuç açıklama sürecinin tamamlanmasıyla netleşecek.

Öğrenci Listesi’ni Sırbistan iktidarında hangi sorunlar bekliyor?

Seçim zaferi, Öğrenci Listesi için siyasi mücadelenin sona ermesi anlamına gelmiyor. Hareketin bundan sonraki aşamada seçim döneminde öne çıkardığı talepleri somut politikalara dönüştürmesi gerekecek.

Yargının ve kamu kurumlarının bağımsızlığı, yolsuzlukla mücadele, medya özgürlüğü ve seçim koşulları, yeni dönemin öne çıkan başlıkları arasında bulunuyor. Ekonomi, enerji, kamu maliyesi ve güvenlik politikaları da yeni yönetimin karar vermesi gereken alanlar olacak.

Öğrenci hareketinin farklı toplumsal kesimleri bir araya getiren yapısı, seçim sürecinde geniş destek sağlamış olsa da yönetim aşamasında uzlaşma ve ortak politika geliştirme ihtiyacını beraberinde getirebilir. Seçim başarısının kalıcı bir siyasi programa dönüşüp dönüşmeyeceği, önümüzdeki dönemin belirleyici sorularından biri olacak.

Sırbistan’ın Avrupa Birliği, Rusya ve Çin politikası değişecek mi?

Seçim sonuçlarının dış politika üzerindeki etkisi de yakından izlenecek. Sırbistan, Avrupa Birliği ile ilişkilerini sürdürürken Rusya ve Çin ile de yakın bağlarını koruyan bir ülke. Yeni siyasi dönemde bu ilişkilerin nasıl şekilleneceği, Öğrenci Listesi’nin politikaları ve oluşturulacak yönetimin öncelikleriyle bağlantılı olacak.

Avrupa Birliği üyelik süreci, Brüksel ve Washington ile ilişkiler, Kosova meselesi ve bölgesel güvenlik, yeni yönetimin gündemindeki önemli başlıklar arasında yer alabilir. Ancak seçim sonucundan hareketle Sırbistan’ın dış politikasında kesin bir yön değişikliği yaşanacağını söylemek için henüz erken.

Yeni yönetimin izleyeceği çizgi, seçim sonrasında açıklanacak programlar ve atılacak somut adımlarla daha net görülebilecek.

Sırbistan’da yeni bir siyasi dönem mi başlıyor?

Öğrenci Listesi’nin seçim gecesi açıklanan tahminlerde öne çıkması ve Vučić’in yenilgiyi kabul etmesi, Sırbistan siyaseti açısından önemli bir dönüm noktasına işaret ediyor. Yaklaşık iki yıl boyunca protestolarla gündemde kalan öğrenci hareketi, seçim yoluyla siyasi güce dönüşebileceğini gösterdi.

Bununla birlikte, kesin seçim sonuçlarının açıklanması ve parlamentodaki sandalye dağılımının resmî olarak belirlenmesi gerekiyor. Ardından yeni yönetimin nasıl kurulacağı ve ülkenin temel sorunlarına yönelik hangi adımların atılacağı netleşecek.

Sırbistan’da seçim gecesinin en önemli gelişmesi, öğrenci destekli hareketin zafer iddiası ve Aleksandar Vučić’in yenilgiyi kabul etmesi oldu. Şimdi gözler, bu sonucun ülkenin siyasi kurumlarına, iç politikasına ve dış ilişkilerine nasıl yansıyacağında.