
Yayınlanma: 18 Haziran 2026 12:27
Güncellenme: 23 Haziran 2026 03:12
Bilim insanları, Sibirya'da yaptıkları araştırmada insanlık tarihinin bilinen en eski veba salgınına ilişkin önemli bulgulara ulaştı. Mezarlıklardan alınan DNA örnekleri üzerinde gerçekleştirilen incelemeler, vebanın yaklaşık 5 bin 500 yıl önce insan topluluklarını etkilediğini ortaya koydu. Elde edilen sonuçlar, hastalığın kökenine ilişkin bugüne kadar bilinen tarihi yaklaşık 1700 yıl geriye çekti.
Araştırma kapsamında bilim insanları, Sibirya'nın güneyinde bulunan Baykal Gölü çevresindeki antik mezarlıkları mercek altına aldı. Bölgede yer alan mezarlıklarda çok sayıda çocuk ve genç bireyin kalıntılarına rastlanması dikkat çekti.
İlk incelemelerde ölümlerin nedeni belirlenemezken, araştırmacılar gerçeği ortaya çıkarmak için DNA analizlerine başvurdu.
Kalıntılar üzerinde yapılan genetik incelemelerde, araştırılan 46 kişiden 18'inde veba hastalığına neden olan Yersinia pestis bakterisinin izlerine rastlandı.
Bilim insanlarına göre; bu oran, bölgede geniş çaplı bir salgının yaşandığını gösteriyor. Araştırmacılar, söz konusu salgının aynı topluluk içerisinde çok sayıda kişinin ölümüne neden olmuş olabileceğini değerlendiriyor.
Bilim dünyasında bugüne kadar vebanın yaklaşık 3 bin 800 yıl önce ortaya çıktığı düşünülüyordu. Ancak yeni bulgular, hastalığın insanları çok daha erken dönemlerde etkilediğini ortaya koydu.
Araştırmaya göre; veba bakterisinin insan topluluklarında görülme tarihi yaklaşık 5 bin 500 yıl öncesine kadar uzanıyor. Bu keşif, salgın hastalıkların insanlık tarihindeki rolünü yeniden değerlendirmeye açabilecek önemli bir gelişme olarak görülüyor.
Araştırmacıların dikkatini çeken bir diğer nokta ise mezarlıklarda bulunan bireylerin önemli bölümünün genç yaşlarda hayatını kaybetmiş olması oldu.
Uzmanlar, aynı bölgede benzer yaş gruplarına ait çok sayıda kalıntının bulunmasının, ölümcül bir salgının etkisine işaret ettiğini belirtiyor.
Araştırmanın sonuçları dünyanın en prestijli bilim yayınlarından biri kabul edilen Nature dergisinde yayımlandı.
Bilim insanları, elde edilen bulguların yalnızca veba tarihini değil, insanlık tarihindeki salgınların yayılış biçimini anlamak açısından da büyük önem taşıdığını ifade ediyor.
Uzmanlara göre; yeni keşif, tarih öncesi toplumların ölümcül bulaşıcı hastalıklarla düşündüğümüzden çok daha erken dönemlerde mücadele ettiğini gösteriyor.
Sibirya'da ortaya çıkarılan DNA kanıtları, vebanın insanlık tarihindeki en eski ve en etkili salgınlardan biri olabileceğine işaret ederken, araştırmacılar benzer çalışmaların farklı bölgelerde de devam edeceğini belirtiyor.