Kira sözleşmesinde e-Devlet dönemi: Zorunlu hale gelmesi için çalışma başlatıldı

Kira sözleşmelerinde yeni dönem için hazırlık yapılıyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı, kira sözleşmelerinin e-Devlet Kapısı üzerinden hazırlanmasını zorunlu hale getirmeye yönelik çalışma yürütüyor. Halihazırda e-Devlet üzerinden kira sözleşmesi hazırlanıp tarafların onayına sunulabiliyor.

Kira sözleşmelerinde dijital dönem daha da genişliyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yürütülen çalışmalar kapsamında, kira sözleşmelerinin tamamının e-Devlet Kapısı üzerinden hazırlanmasının zorunlu hale getirilmesi planlanıyor.

Halen vatandaşların kullanımına açık olan e-Devlet kira sözleşmesi uygulaması üzerinden taşınmaz sahipleri, kiracılar ve varsa kefiller sözleşme işlemlerini dijital ortamda gerçekleştirebiliyor. Sistemin ilerleyen dönemde tüm kira sözleşmelerini kapsayacak şekilde zorunlu hale getirilmesi için çalışma yapılıyor.

Önemli nokta ise şu: Şu anda tüm kira sözleşmeleri için e-Devlet kullanma zorunluluğu bulunmuyor. Gündemde olan düzenleme, bu uygulamanın zorunlu hale getirilmesine yönelik çalışma niteliğinde.

Kira sözleşmesi e-Devlet üzerinden nasıl hazırlanıyor?

Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından devreye alınan e-Kira Sözleşmesi uygulaması, ilk olarak 2024 yılında vatandaşların kullanımına açıldı.

Sistemin ilk aşamasında taşınmaz sahibi gerçek kişiler, e-Devlet Kapısı'ndaki “Kira Sözleşmesi İşlemleri” bölümünden sözleşme hazırlayabiliyor. Hazırlanan sözleşme daha sonra kiracının ve varsa kefilin onayına sunuluyor.

Bakanlığın resmi e-Devlet hizmetinde bugün de taşınmaz sahibi veya hissedarı olunan taşınmazlar için kira sözleşmesi oluşturulabiliyor. Ayrıca emlak danışmanı veya yetkilendirilmiş kişi olarak tanımlanan kişiler de sistem üzerinden sözleşme hazırlayabiliyor.

Emlakçılar da sisteme dahil edildi

e-Devlet kira sözleşmesi uygulamasının kapsamı 2025 yılında genişletildi.

İlk aşamada yalnızca taşınmaz sahibi ile kiracı arasındaki işlemlere odaklanan sistemde, daha sonraki aşamada emlak danışmanları ve yetkilendirilmiş kişiler de sözleşme hazırlayarak tarafların onayına sunabilir hale geldi.

Böylece kira sözleşmesinin hazırlanması sürecinde ev sahibi, kiracı, kefil ve yetkilendirilmiş emlak danışmanı aynı dijital sistem üzerinden işlem yapabiliyor.

Bakanlığın açıklamasına göre; uygulamanın amacı, kira sözleşmelerinin merkezi bir sistemde kayıt altına alınması ve güvenilir şekilde saklanmasının yanı sıra kira piyasasındaki kayıt dışılığın azaltılmasına katkı sağlamak.

Kira sözleşmesinde hata varsa, düzeltilebiliyor

e-Devlet üzerinden hazırlanan kira sözleşmelerinde yalnızca yeni sözleşme oluşturulması değil, daha sonra ortaya çıkabilecek bazı hataların düzeltilmesi de mümkün.

Sözleşme onaylandıktan sonra belirli süre içerisinde yazım, rakam veya bilgi girişlerinden kaynaklanan maddi hataların giderilebilmesine yönelik “hata düzeltme” fonksiyonu bulunuyor.

Ayrıca “güncelle” özelliği sayesinde sözleşmenin taraflarına ait iletişim bilgileri ile kira bedeli ve ödeme bilgileri güncel tutulabiliyor.

Bu özellik, özellikle uzun süre devam eden kira ilişkilerinde tarafların sözleşmedeki bilgileri güncel tutabilmesi açısından önem taşıyor.

e-Devlet kira sözleşmesi zorunlu mu?

Vatandaşların en çok merak ettiği konu ise “Kira sözleşmesi e-Devlet'ten yapılmak zorunda mı?” sorusu.

Mevcut uygulamada e-Devlet üzerinden kira sözleşmesi hazırlama hizmeti bulunuyor ancak bütün kira sözleşmeleri için e-Devlet kullanma zorunluluğu getirilmiş değil.

Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın gündemindeki çalışma ise bu sistemin kapsamının genişletilerek kira sözleşmelerinin e-Devlet üzerinden yapılmasının zorunlu hale getirilmesini amaçlıyor.

Dolayısıyla düzenleme hayata geçirilirse ev sahibi ve kiracı arasındaki kira sözleşmelerinin dijital ortamda hazırlanması ve tarafların e-Devlet üzerinden onay vermesi yeni standart haline gelebilecek.

Amaç: kayıt dışı kira işlemlerinin önüne geçmek

Yeni sistemin arkasındaki temel hedeflerden biri, kira piyasasının daha şeffaf hale getirilmesi.

Fiziki olarak hazırlanan kira sözleşmelerinin farklı kurumlara ayrı ayrı ibraz edilmesi gerekirken, e-Devlet üzerinden oluşturulan sözleşmeler merkezi sistemde kayıt altına alınabiliyor. Vatandaşlar da ihtiyaç duyduklarında dijital ortamda sözleşmelerine ulaşabiliyor.

Sistem aynı zamanda kira işleminde taşınmazın kime ait olduğunun kontrol edilmesine ve yetki belgesi bulunmayan kişilerin emlak işlemlerine aracılık etmesinin önüne geçilmesine katkı sağlamayı hedefliyor.

Böylece hem ev sahibinin hem kiracının hem de emlak işletmesinin işlem yükünün azaltılması amaçlanıyor.

Kira sözleşmesinde yeni dönem ne zaman başlayacak?

Bakanlığın tüm kira sözleşmelerinin e-Devlet üzerinden yapılmasını zorunlu hale getirmeye yönelik çalışması henüz “zorunluluk başladı” anlamına gelmiyor.

Bu nedenle mevcut durumda ev sahibi ve kiracıların yalnızca e-Devlet üzerinden sözleşme yapmak zorunda olduğu yönünde bir uygulama bulunmuyor. Ancak çalışma tamamlanır ve gerekli düzenleme yürürlüğe girerse kira sözleşmelerinde yeni bir dönem başlayacak.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, vatandaşları ise mevcut e-Kira hizmetinden yararlanmaya davet ediyor. e-Devlet üzerinde bulunan resmi Kira Sözleşmesi İşlemleri hizmetine kimlik doğrulama yöntemleriyle erişilebiliyor.